Dzie-le-nie wy-ra-zów i słowa wiszące w tekście
Dzielimy słowa, a nie sylabizujemy.
Dzielenie fonetyczne NIE, morfologiczne TAK!
1. STARAMY SIĘ DZIELIĆ SŁOWA MORFOLOGICZNIE...
meta-fizyka, epistemo-logia, kseno-fobia, anty-semityzm, melan-cholia, arcy-biskup
na-uka, zamk-nąć, uwodzili-śmy
Błędem jest za wczesne dzielenie słowa, por.
fi-lozofia, arche-ologia
MA BYĆ:
filo-zofia, archeo-logia
oraz tworzenie nieistniejących przedrostków
pers-wazja
MA BYĆ
per-swazja
Uwaga!
Godnym polecenia jest
Nowy słownik ortograficzny (pod red. E. Polańskiego, Warszawa, kilka wydań), który podaje, jak należy dzielić słowa.
W internecie łatwo można sprawdzić dzielenie wyrazów w języku polskim, zaglądając na stronę
so.pwn.pl/ i wpisując do wyszukiwarki odpowiednie słowo.
2. STARAMY SIĘ POPRAWNIE DZIELIĆ WYRAZY ZŁOŻONE!
narodowo-wyzwoleńczy, Wy-rwi-dąb, czarno-brewa
Rażącym błędem jest inne dzielenie słowa, por.
chje-nopiast
MA BYĆ:
chjeno-piast
3. DZIELIMY NATURALNIE GRUPY SPÓŁGŁOSKOWE
ser-ce, samot-ność, dziec-ko, pierw-szy, smut-ny, szczup-ła, delikat-na, wiat-ru, gorącz-ka
Zwracamy uwagę na poprawne dzielenia typu:
mi-strza, Kie-krza, po-trzeba
4. NA KOŃCU WIERSZA NIE ZOSTAWIAMY...
podobnych dzieleń, tych samych słów oraz przyimków i spójników, takich jak:
a, na, w, i
wyrazów, których sylaba kończy się na:
ą, ę, ó
na przykład:
są-du, rę-koma, któ-rych
...i staramy się nie dzielić słów na końcu strony oraz na końcu każdej pierwszej strony tekstu, podobnie jak na każdej nieparzystej
...NA POCZĄTKU WIERSZA NIE (ZO)STAWIAMY
podobnych dzieleń i tych samych słów
pauzy z wyjątkiem partii dialogowych
sylab jednoliterowych co jest zresztą dyskusyjne
źle:
o-twór, u-czucie oraz
li przede wszystkim pochodzącego z końcówek czasowników
źle zatem:
zrobi-
li
Addendum
Tekstu [rozdziału, powieści] nie zaczynamy od cyfr, arabskich czy rzymskich, i wprowadzamy wtedy liczebnik zapisany słowem.
UWAGA: na początku wiersza nie powinno być samogłosek pochodzących z wyrazów dzielonych, bo na ogół oznacza to jakiś błąd dzielenia.
5. OSTATNI WIERSZ TEKSTU
Najlepiej jeśli składa się co najmniej z sylaby oraz jednego słowa lub przyimka albo spójnika oraz innego słowa. Staramy się, aby ostatni wiersz nie kończył się cząstką przeniesionego wyrazu.
I NA KONIEC BARDZO DOBRE OBYCZAJE
1. NIE DZIELIMY IMION, SŁÓW KLUCZOWYCH W DANYM TEKŚCIE
A zatem w tekście na przykład na temat typografii dzielimy:
typo-grafii, de-sign, pół-pauza
...w tekście na temat fenomenologii:
per-cepcja, na-oczność, trans-cendentalna, re-dukcja
I tak dalej. A w
Lalce już sami Państwo wiecie!
2. NIE ROZDZIELAMY FORM TYPU
Aleksander II, 2005 rok, a także tytułów, skrótowców, etc., słów obcych z rodzajnikami i przedimkami
źle:
Muzyka Anouara Brahema z
Le
pas de chat noir
Dobrze:
Muzyka Anouara Brahema z
Le pas
de chat noir
lub
Muzyka Anouara Brahema z
Le pas de chat
noir
3. ZWRACAMY UWAGĘ NA SŁOWA OBCE I STARAMY SIĘ ICH NIE DZIELIĆ
Blair, Reich, oud, Eco
lub robimy to dobrze:
train-spotting, Unter-gang, Un-bear-able Light-ness of Be-ing
W kłopotliwych sytuacjach lepiej nie dzielić niż dzielić...
Pamiętajmy, że pomocy możemy zawsze szukać w słownikach, z reguły tych obszerniejszych. Niestety w polskich słownikach dzielenie słów rzadko jest wprowadzane.
4. PAMIĘTAMY O WYGLĄDZIE PIERWSZYCH STRON TEKSTU I JEGO CZĘŚCI [ROZDZIAŁÓW, KSIĄG, ETC.], A TAKŻE TYTUŁÓW, ŚRÓDTYTUŁÓW...